Open brief aan de zelfverklaarde rechtse Nederlander

Beste zelfverklaarde rechtse Nederlander,

Ik hoor het dagelijks: mensen die zichzelf trots “rechts” noemen. Maar hoe langer ik luister, hoe meer ik me afvraag of ze eigenlijk wel weten wat dat betekent. Want zodra je doorvraagt, blijft er opvallend weinig over. Het gesprek gaat bijna altijd over asielzoekers, vluchtelingen, moslims, migranten of buitenlanders. Alsof dat het enige politieke onderwerp is dat bestaat.

Want rechts is meer dan boos zijn op mensen die ergens anders geboren zijn. Sterker nog: veel van de mensen die zichzelf rechts noemen, blijken op bijna elk ander onderwerp verrassend links te denken. Ze klagen over hoge brandstofprijzen, dure boodschappen, stijgende energiekosten en een zorgstelsel dat volgens hen steeds minder betaalbaar wordt. Vervolgens moet de overheid ingrijpen, subsidiëren, compenseren en oplossen.

Dat mag. Daar valt prima over te discussiëren. Maar doe dan niet alsof je een of andere principiële verdediger van de vrije markt bent. Echt rechts gaat traditioneel over economische vrijheid, ondernemerschap, minder overheidsbemoeienis en eigen verantwoordelijkheid. Niet over het eindeloos zoeken naar nieuwe groepen om de schuld van alles te geven.

Laten we eerlijk zijn. Een groot deel van de mensen die zichzelf tegenwoordig rechts noemen, heeft nog nooit een seconde nagedacht over belastingstelsels, ondernemerschap, economische vrijheid, marktwerking of kapitaalvorming. Ze hebben geen idee wat dividend is, hebben nog nooit met vennootschapsbelasting te maken gehad en zullen waarschijnlijk nooit wakker liggen van regelgeving voor bedrijven.

Hun politieke overtuiging bestaat uit één onderwerp: migratie. Dat is geen politieke ideologie. Dat is een obsessie. En ondertussen worden complete bevolkingsgroepen verantwoordelijk gehouden voor alles wat er misgaat. Woningnood? Migranten. Criminaliteit? Migranten. Tekorten in de zorg? Migranten. Overlast in de wijk? Migranten. Waarschijnlijk krijgen ze binnenkort ook nog de schuld van regen in het weekend.

Het is een gemakzuchtige manier van denken die iedere complexe maatschappelijke discussie reduceert tot één zondebok. Terwijl de werkelijkheid natuurlijk veel ingewikkelder is. Ja, er bestaan integratieproblemen. Ja, er bestaan asielzoekers die overlast veroorzaken. Ja, daar mag je kritisch op zijn. Maar zodra je miljoenen mensen beoordeelt op basis van de misstappen van een kleine minderheid, ben je niet bezig met analyse. Dan ben je bezig met vooroordelen. En nee, dat maakt je niet automatisch rechts.

Dus hier mijn vraag. Als morgen alle asielzoekers verdwijnen, alle AZC’s sluiten en immigratie geen onderwerp meer is, waar sta je dan eigenlijk nog voor? Welke ideeën heb je dan nog? Welke visie op de samenleving? Welke economische overtuigingen? Welke politieke principes? Of blijft er dan vooral iemand over die jarenlang dacht dat “rechts” hetzelfde was als “tegen buitenlanders”?

Misschien is het tijd dat we dat onderscheid weer eens gaan maken.

met vriendelijke groet,
Mar